HPV aşısı rahim ağzı kanserinden koruyor

HPV, insan papilloma virüsü, cinsel yolla bulaşan ve bazı kanser türlerine neden olabilen bir virüstür.

HPV enfeksiyonu çok yaygın olmasına rağmen, çoğu kişi enfekte olduğunu fark etmez. Bu nedenle, HPV enfeksiyonundan korunmak ve erken tanı koymak önemlidir. HPV aşısı, HPV enfeksiyonunu ve HPV ile ilişkili kanserleri önlemek için geliştirilmiş bir aşıdır.

HPV aşısı nedir?

HPV aşısı, belirli HPV türlerine karşı bağışıklık sağlayan bir aşıdır. Mevcut HPV aşıları, iki, dört veya dokuz tip HPV’ye karşı koruma sağlar. HPV aşıları, en çok kanser nedeni olan HPV tipleriyle, siğillere neden olan HPV tiplerine karşı geliştirilmiştir. İkili ve dörtlü HPV aşıları rahim ağzı kanserlerinin %70-80’inden sorumlu HPV 16 ve 18 tiplerine; dokuzlu aşı ise kanserlerin %88-90’ından sorumlu HPV 16, 18, 31, 33, 45, 52 ve 58 tiplerine karşı %100 korur. Ayrıca dörtlü ve dokuzlu aşının genital siğillerin %90 nedeni olan HPV 6 ve 11’e karşı %100 ek koruması vardır.

HPV aşısı nasıl etki eder?

HPV aşısı, vücuda zayıflatılmış veya ölü HPV virüsleri içeren antijenler vererek bağışıklık sisteminin tepki vermesini sağlar. Böylece vücut, enfekte olmadan önce antikor üretir ve ileride karşılaştığı gerçek virüslere karşı savunma yapar. HPV aşısı, enfekte olmuş kişilerde virüsü temizlemez veya tedavi etmez.  Sadece enfekte olmamış kişilerde enfeksiyonu önler.

HPV aşısı kimlere yapılır

Yaş sınırı olmaksızın aşılanabilirler.  Ancak aşılanma yaşı arttıkça koruyuculuk oranı azalabilir. Bu nedenle erken yaşta aşılanmak daha etkilidir.  Ayrıca cinsel yönden aktif olmayan veya yeni başlayan kişilerde de aşı yapılması önerilir.

HPV aşısı ne zaman yapılır?

HPV aşısı, iki veya üç doz halinde uygulanır. İlk dozdan sonra ikinci doz 1-2 ay sonra, üçüncü doz ise altı ay sonra yapılır. Aşı dozları arasındaki süre uyulmadığında sonraki dozlar en kısa sürede tamamlanmalıdır. Aşı dozlarının tamamlanması için belirlenen yaş sınırları şunlardır:

İkili veya dörtlü HPV aşısı için: ilk dozu 15 yaşından önce alanlar iki doz; ilk dozu 15 yaşından sonra alanlar üç doz almalıdır.

Dokuzlu HPV aşısı için: ilk dozu 15 yaşından önce alanlar iki doz; ilk dozu 15 yaşından sonra alanlar üç doz almalıdır.

HPV aşısının yan etkileri nelerdir?

HPV aşısı, genellikle güvenli ve iyi tolere edilen bir aşıdır. Aşı sonrası en sık görülen yan etkiler, aşı yapılan bölgede ağrı, kızarıklık, şişlik, baş ağrısı, ateş, halsizlik, bulantı, kusma, kas ağrısı ve eklem ağrısıdır. Bu yan etkiler genellikle hafif ve kısa sürelidir. Nadiren alerjik reaksiyonlar, bayılma, nöbetler, sinir sistemi hastalıkları gibi ciddi yan etkiler görülebilir. Bu durumlarda acil tıbbi yardım alınmalıdır.

HPV aşısı kimlere yapılmaz?

Aşı bileşenlerine veya maya ürünlerine alerjisi olanlar.

Hamile olanlar veya hamile kalmayı planlayanlar.

Ateşli hastalığı olanlar.

Kanama bozukluğu olanlar veya kan sulandırıcı ilaç kullananlar.

HPV aşısı rahim ağzı kanseri taramasını gereksiz mi kılar?

Hayır. HPV aşısı, rahim ağzı kanserinin önlenmesinde önemli bir rol oynamasına rağmen, tam bir koruma sağlamaz. Aşı içeriğinde bulunmayan diğer kanser yapıcı HPV tipleri aşıya rağmen kanser geliştirebilirler. Bu nedenle aşılı olunması durumunda dahi düzenli olarak hekim kontrolünden geçmek ve pap testi yaptırmak önemlidir.

HPV aşısının faydaları nelerdir?

HPV enfeksiyonunu ve HPV ile ilişkili kanserleri önler.

Genital siğillerin oluşumunu engeller.

HPV enfeksiyonuna bağlı tedavi maliyetlerini azaltır.

HPV enfeksiyonunun neden olduğu psikolojik ve sosyal sorunları önler.

HPV aşısı, HPV enfeksiyonundan ve HPV ile ilişkili kanserlerden korunmak için etkili ve güvenli bir yöntemdir. Aşılanma yaşı ne kadar küçükse koruyuculuk oranı o kadar yüksektir. Aşılanma sonrasında da düzenli hekim kontrolü ve tarama testleri yapılması gerekir. HPV aşısı hakkında daha fazla bilgi için doktorunuza danışabilirsiniz.